In onze opleidingen rond verloning vertrekken we vanuit een helikopterperspectief: een hedendaags loonpakket bestaat vandaag doorgaans uit vier verschillende verloningscomponenten. We vergoeden medewerkers namelijk niet uitsluitend financieel, maar breiden dit uit met een brede waaier aan extralegale voordelen die we kunnen onderbrengen onder de noemer… “loonoptimalisering“.
Wie ruime heeft, creëert daarnaast nog een kader voor loonflexibilisering met het cafetariaplan en binnenkort verplicht de wetgever ons zelfs om de wagen te laten flexibiliseren met het mobiliteitsbudget.
Menig comp & benner (zo ook wij bij Flexius) wordt hier gelukkiger van, maar toch durven we ons hier eens luidop de vraag te stellen: wat als we verloning zouden herleiden tot een eenvoudige formule: brutoloon in geld, volledig onderworpen aan RSZ en belastingen voor iedereen?
Wist je trouwens dat in uitvoering van het regeerakkoord de waarde van de voordelen van alle aard zal afgetopt worden op 20%?
Een recent wetsvoorstel tot regulering van cafetariaplannen vertrekt bovendien vanuit deze vaststellingen:
- Sinds de jaren ’60 is het toekennen van extrabaremieke voordelen (zoals voordelen in natura, cheques, extra verlofdagen…) ingeburgerd. Sinds de jaren ’90 is dat fenomeen alleen maar toegenomen.
- België is hier vrij uniek in binnen Europa (alweer…)
Tegelijk is het contra-intuïtief: zulke voordelen zijn net duurder in beheer dan klassiek loon. In tegenstelling tot gewoon loon in geld, vergen ze bijna individuele opvolging per werknemer. Waarom doen we het dan toch? Omdat veel van die voordelen fiscaal of sociaal voordeliger zijn: we betalen er minder RSZ of belastingen op. Die regels zijn bovendien vaak verschillend voor fiscus en RSZ.
Een werkgever die deze voordelen niét aanbiedt, verliest aantrekkelijkheid op de arbeidsmarkt – en dat is in tijden van schaarste een competitief nadeel. Dus blijft het gebruik ervan toenemen. Wordt er misbruik van gemaakt? Neen. Werkgevers gebruiken die voordelen precies waarvoor ze bedoeld zijn. Loonoptimalisatie is geen ontwijking of ontduiking – het is exact wat het beleid toelaat, en vaak zelfs stimuleert.
Maar laten we het eens omdraaien.
Een klassiek loon in geld is een eenvoudige driehoeksverhouding: werkgever – werknemer – RSZ/fiscus. Hooguit met een sociaal secretariaat erbij voor correcte loonberekening.
De alternatieven daarentegen – zoals warranten, cheques, verzekeringen, mobiliteitsplannen… – brengen steevast extra externe partners, consultants, tools en communicatie-inspanningen met zich mee. Alles bij elkaar kosten die extrabaremieke voordelen:
⌛ Tijd (implementatie, uitleg, opvolging)
💸 Geld (advies, tools, foutenlast, geschillen)
🔋 Energie (voor werknemers én werkgevers)
Geld dat anders had kunnen blijven bij wie het nodig heeft: werknemers, RSZ of fiscus.
Wat als we het gewoon zouden afschaffen?
Wat als we al die voordelen vervangen door helder, klassiek loon in geld? Geen omwegen, geen uitzonderingsregels.
🤳 Moet iemand bellen voor het werk? BYOD – de meeste mensen hebben al een telefoon
🏥 Wil je hospitalisatieverzekering aanbieden? Prima! Maar belast ze gewoon zoals elk ander voordeel.
🍲 Maaltijdcheques? Iedereen moet eten. Betaal gewoon met je normale bankkaart.
🏝️ Extra vakantiedagen? Betaal het gewone loon voor die dagen.
Zouden we dan niet spontaan terugkeren naar eenvoud, duidelijkheid en rechtvaardigheid?
Niet alles hoeft “geoptimaliseerd” te worden. Misschien is transparantie & eenvoud het ultieme voordeel.
Meer weten?
Ontdek onze praktijkgerichte opleidingen.
